ਦਾ ਐਡੀਟਰ ਨਿਊਜ਼, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ —— ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਚੀਨ ‘ਤੇ 100% ਟੈਰਿਫ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਤੋਂ ਅਮਰੀਕਾ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 30% ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਚੀਨ ‘ਤੇ ਕੁੱਲ ਟੈਰਿਫ 130% ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਨਵੇਂ ਟੈਰਿਫ 1 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ।
ਟਰੰਪ ਨੇ 1 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਨਿਰਯਾਤ ‘ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਦੀ ਮੰਗ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਟਰੂਥ ਸੋਸ਼ਲ ‘ਤੇ ਲਿਖਿਆ, “ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਲਗਭਗ ਹਰ ਦੇਸ਼ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗਾ।”
ਦਰਅਸਲ, ਚੀਨ ਨੇ 9 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਦੁਰਲੱਭ ਧਰਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ‘ਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਨੇ ਨਵੇਂ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਚੀਨੀ ਖਣਿਜਾਂ ਜਾਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲਾਇਸੈਂਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਚੀਨ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫੌਜ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਲਾਇਸੈਂਸ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ।
ਚੀਨ ਕੋਲ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 17 ਦੁਰਲੱਭ ਧਰਤੀ ਖਣਿਜ (ਦੁਰਲੱਭ ਧਰਤੀ ਸਮੱਗਰੀ) ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ, ਈਵੀ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਚੀਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 7 ਦੁਰਲੱਭ ਧਰਤੀ ਖਣਿਜਾਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਪਰ 9 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ, ਪੰਜ ਹੋਰ (ਹੋਲਮੀਅਮ, ਐਰਬੀਅਮ, ਥੁਲੀਅਮ, ਯੂਰੋਪੀਅਮ ਅਤੇ ਯਟਰਬੀਅਮ) ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਹੁਣ 17 ਦੁਰਲੱਭ ਧਰਤੀ ਖਣਿਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 12 ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੀਨ ਤੋਂ ਨਿਰਯਾਤ ਲਾਇਸੈਂਸ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਕਦਮ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੀਨ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਦੁਰਲੱਭ ਧਰਤੀ ਸਪਲਾਈ ਦੇ 70% ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਦੇ 90% ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਚੀਨ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਹਮਲਾਵਰ ਪੱਤਰ ਭੇਜਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ 1 ਨਵੰਬਰ, 2025 ਤੋਂ, ਉਹ ਲਗਭਗ ਹਰ ਉਤਪਾਦ ‘ਤੇ ਵਿਆਪਕ ਨਿਯੰਤਰਣ ਲਾਗੂ ਕਰਨਗੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਉਤਪਾਦ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਕੁਝ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਣੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਨੈਤਿਕ ਸ਼ਰਮ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਚੀਨ ਨੇ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਕਈ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਨੇ ਅਜਿਹਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੁੱਕਿਆ। ਬਾਕੀ ਇਤਿਹਾਸ ਦੱਸੇਗਾ।” ਟਰੰਪ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਘਟਨਾ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਚੀਨ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਿਰਯਾਤਕ ਹੈ। ਮਾਹਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਵਿਘਨ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।”
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਚੀਨ ਦੇ ਐਲਾਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਚੀਨ ਦੇ ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਵਿਰੋਧ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਨਾਰਾਜ਼ ਹਨ।” ਇਸ ਲਈ, APEC ਵਿੱਚ ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦਾ ਕੋਈ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਜਾਪਦਾ।” ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਅਜੇ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਆਪਣੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਲਾਗੂ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਚੀਨ ਕਿਵੇਂ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਗਾ, ਟਰੰਪ ਨੇ ਇੱਕ ਮੀਡੀਆ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਰੱਦ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਲਿਖਿਆ: ਚੀਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹਮਲਾਵਰ ਹੁੰਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਚਿਪਸ, ਲੇਜ਼ਰ, ਜੈੱਟ ਇੰਜਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਧਾਤਾਂ ਅਤੇ ਚੁੰਬਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਅਚਾਨਕ, ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਟਕਰਾਅ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹਨ।