ਦਾ ਐਡੀਟਰ ਨਿਊਜ਼, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ —— ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਕੈਪਟਨ ਸੁਮਿਤ ਸੱਭਰਵਾਲ ਦੇ 91 ਸਾਲਾ ਪਿਤਾ ਪੁਸ਼ਕਰਰਾਜ ਸੱਭਰਵਾਲ ਨੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਜਾਂਚ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਏਅਰਕ੍ਰਾਫਟ ਐਕਸੀਡੈਂਟ ਇਨਵੈਸਟੀਗੇਸ਼ਨ ਬਿਊਰੋ (ਏਏਆਈਬੀ) ਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਹਨ।
ਪੁਸ਼ਕਰਰਾਜ ਨੇ ਸਿਵਲ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਕਿਹਾ, “ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਚੋਣਵੇਂ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੀਕ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਅਟਕਲਾਂ ਫੈਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕੈਪਟਨ ਸੱਭਰਵਾਲ ਬਹੁਤ ਉਦਾਸ ਸਨ ਅਤੇ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਨੇ ਕੈਪਟਨ ਸੱਭਰਵਾਲ ਦੀ ਸਾਖ ਨੂੰ ਢਾਹ ਲਗਾਈ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੇਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਸਥਿਤੀ ‘ਤੇ ਵੀ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ ਹੈ।”
ਦਰਅਸਲ, ਏਏਆਈਬੀ ਨੇ 12 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਰਿਪੋਰਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਡਾਣ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਇੰਜਣਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਲਣ ਸਪਲਾਈ ਸਵਿੱਚ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਅਖਬਾਰ ਵਾਲ ਸਟਰੀਟ ਜਰਨਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਾਇਲਟ ਨੇ ਉਡਾਣ ਸਵਿੱਚ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
12 ਜੂਨ ਨੂੰ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਤੋਂ ਲੰਡਨ ਜਾ ਰਿਹਾ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਦਾ ਬੋਇੰਗ 787-8 ਜਹਾਜ਼ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਤੋਂ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਹੀ ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਹੋਸਟਲ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 270 ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਸੁਮਿਤ ਸੱਭਰਵਾਲ ਉਡਾਣ ਦਾ ਮੁੱਖ ਪਾਇਲਟ ਸੀ, ਅਤੇ ਕਲਾਈਵ ਕੁੰਦਰ ਸਹਿ-ਪਾਇਲਟ ਸੀ।
ਸੁਮਿਤ ਸੱਭਰਵਾਲ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਚਿੱਠੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ, “ਸੁਮਿਤ ਦਾ 15 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤਲਾਕ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਕੈਪਟਨ ਸੱਭਰਵਾਲ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਘਟਨਾ ਦੇ 100 ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਡਾਣਾਂ ਚਲਾਈਆਂ ਹਨ। ਆਪਣੇ 25 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਇੱਕ ਵੀ ਹਾਦਸਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ।”
ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਸੁਮਿਤ ਨੂੰ 15,638 ਘੰਟੇ ਉਡਾਣ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਪਾਇਲਟ ਇੰਸਟ੍ਰਕਟਰ ਵੀ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ-ਮਰੋੜ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।” ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ‘ਤੇ ਸ਼ੱਕ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਸਾਂਝੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਪੁਸ਼ਕਰਰਾਜ ਸੱਭਰਵਾਲ ਨੇ ਜਹਾਜ਼ ਨਿਰਮਾਤਾ ਬੋਇੰਗ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬੋਇੰਗ ਜਹਾਜ਼ ਕਰੈਸ਼ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਇਥੋਪੀਅਨ ਏਅਰਲਾਈਨਜ਼ ਦਾ ਜਹਾਜ਼ ਸੀ। ਹਾਦਸੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਬੋਇੰਗ ਨੇ ਫਲਾਈਟ ਓਪਰੇਸ਼ਨ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਸਨ ਅਤੇ ਪਾਇਲਟਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਛੁਪਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਪੁਸ਼ਕਰਜ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਜਹਾਜ਼ (ਹਾਦਸਿਆਂ ਅਤੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ) ਨਿਯਮਾਂ, 2017 ਦੇ ਨਿਯਮ 12 ਦੇ ਤਹਿਤ ਹਾਦਸੇ ਦੀ ਰਸਮੀ ਜਾਂਚ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਵੇ। ਇਸ ਨਿਯਮ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਜਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਾਦਸੇ ਦੀ ਰਸਮੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਸਥਾ, ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਅਨ ਪਾਇਲਟਸ (FIP) ਨੇ ਏਅਰ ਇੰਡੀਆ ਜਹਾਜ਼ ਹਾਦਸੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜਾਂਚ ਰਿਪੋਰਟ ‘ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਸੀ। ਸੰਗਠਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੂਰੀ ਅਤੇ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਪਾਇਲਟਾਂ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਉਣਾ ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰਾਨਾ ਸੀ।
FIP ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ CS ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਾਇਲਟ ਸੰਗਠਨ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਸਨ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਇੱਕ ਪਾਸੜ ਅਤੇ ਅਧੂਰੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਚੋਣਵੇਂ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਾਕਪਿਟ ਗੱਲਬਾਤ ਦੇ ਸਿਰਫ਼ ਅੰਸ਼ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਇਲਟਾਂ ਦੀ ਛਵੀ ਨੂੰ ਖਰਾਬ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।